<classify> CHRISTINA GAULUHANGA-Dar es Salaam BARAZA la Taifa la Hifadhi na Usimamizi waMazingira NEMC, limesema utafiti unaonesha kelele zaidi ya viwangohusababisha upungufu wa nguvu za kiume, mimba kuharibika na kuleta athari zaakili na afya ya ubongo. Akizungumza jana Dar es Salaam na wamiliki wabaa, kumbi za starehe na sherehe kuhusu athari za kelele zilizo juu ya viwangovilivyoainishwa mwaka 2015 juu ya viwango vya udhibiti wa uchafuzi, kelele na mitetemo,Mkurugenzi Mkuu wa NEMC, Samuel Mafwenga, alisema tangu mwaka 2016 hadi 2019 wamepokeamalalamiko 4,790 ambayo kati ya hayo 952 sawa na asilimia 20 ni ya kelele. Mafwenga alisema tafiti zinaonesha kelele zinaathari kwa watoto kiakili, kiafya na kwa wajawazito na wazee pia. Tafiti zinaonesha kelele zikizidi zaidi yaviwango zina athari ya faragha, hivyo kusababisha upungufu wa nguvu za kiume nakuwanyima watu faragha, alisema Mafwenga. Alisema tangu Januari mwaka huu hadi sasaamepokea malalamiko 200 ya kelele jambo ambalo linahitaji elimu zaidi ya uelewajuu ya athari za kelele. Kwa mwezi mmoja uliopita nimepokeamalalamiko 100 ambayo naendelea kuyafanyia kazi, hivyo kelele ni kero na zinaathari ndani ya jamii kiafya na kimazingira, alisema Mafwenga. Alisema ili kuondoa kero hiyo ndani ya jamii, nivyema wamiliki wakatumia vifaa vya kupunguza kelele ili waweze kupima viwangovya kelele wanavyovizalisha. Mafwenga alisema kelele hizo hazihusu nyumba zaibada kwakuwa ana imani ni walinda amani. Mambo ya kuzingatia katika kudhibiti nimuda wa kelele, ukaribu wa makazi ya watu, ukaribu wa ukanda wa kudhibitikelele, kelele za kujirudia, vipindi au mfululizo na nyinginezo, alisemaMafwenga. Alitaja viwango vya kelele vinavyoruhusiwavimegawanywa katika makundi ya kawaida, kelele zinazoendelea viwandani aukarakana, kelele za mara moja eneo la ujenzi, kutangaza kwa kipaza sauti, kumbiza starehe, nyumba za ibada, magari, migodi na machimbo. Mkurugenzi wa Uzingatiaji na Utekelezaji waSheria ya Mazingira, Dk. Ruth Lugwisha, alisema sheria hiyo inaanza kutekelezwa,hivyo ni vyema wadau wakaanza kuzingatia umuhimu wa vipima sauti. Katibu wa Chama cha Wamiliki wa Baa na Kumbi za BurudaniTanzania Ubakuta, Potipoti Ndanga, alisema hawafahamu sheria zilizopo zimetungwamwaka gani kwakuwa hakukuwa na ushirikishwaji wa wadau. Alisema viwango vya faini na sheria iliyopo sasani lazima iangalie mazingira ya wadau wake ambao wanafanya jitihada zakuendeleza uchumi wa nchi na familia zao. Sheria zilizopo msije mkawa mmeweka kwaajili ya kujaza matumbo ya watu, kwani angalieni mmetushirikishaje na viwangohivyo vya faini, alisema Ndanga.  <topic>: KITAIFA 