<classify> Chanzo cha picha, ReutersMfalme Charles amegunduliwa na aina ya saratani, Buckingham Palace inasema.Iligunduliwa wakati wa matibabu yake ya hivi karibuni ya tezi dume iliyopanuliwa. Mfalme ameanza matibabu na ameshauriwa na madaktari wake kuahirisha majukumu ya kukabiliana na umma kwa sasa.Ikulu haijafichua ni aina gani ya saratani ambayo Mfalme anayo, au anapokea matibabu wapi.Ilisema ameanza ratiba ya matibabu ya kawaida siku ya Jumatatu.Katika taarifa yake, ilisema: Hakuna maelezo zaidi yanayoshirikishwa katika hatua hii, isipokuwa kuthibitisha kwamba Mfalme hana saratani ya kibofu.Mfalme, ambaye ana umri wa miaka 75, alitibiwa hivi majuzi kutokana na upanuzi wa tezi dume.Alikaa hospitali siku tatu katika hospitali ya kibinafsi ya Kliniki ya London mwezi uliopita, baada ya kufanyiwa utaratibu wa matibabu.Kufuatia hatua hiyo, Ikulu ilisema Mfalme ataahirisha shughuli zake za umma ili kuruhusu muda wa kupona kibinafsi.Suala tofauti la wasiwasi lilitambuliwa wakati wa matibabu yake na baadaye iligunduliwa kama aina ya saratani.Sasa atapata matibabu kwa hali hiyo ya pili, kama mgonjwa wa nje.Chanzo cha picha, ReutersSaratani hutokea wakati seli katika sehemu maalum ya mwili hugawanyika kwa njia isiyodhibitiwa.Seli hizi zinaweza kuenea kwa tishu zingine za mwili, pamoja na viungo.Kawaida madaktari wataanza kwa kuuliza maswali kuhusu dalili zako. Wanaweza kufanya vipimo.Hiyo inaweza kujumuisha vipimo vya damu na X-ray au vipimo vingine vya picha. Wakati mwingine huchukua sampuli ndogo ya tishu, inayoitwa biopsy, ili kuendesha ukaguzi kwenye maabara.Mara kwa mara, kama ilivyo kwa Mfalme, saratani hupatikana wakati watu wanaenda kwa uchunguzi wa matibabu kwa mambo mengine.Saratani pia inaweza kugunduliwa kwa vipimo vinavyochochewa na uchunguzi.Uingereza inatoa uchunguzi wa saratani ya matiti, utumbo na shingo ya kizazi. Uchunguzi wa saratani hutafuta dalili za mapema za saratani kwa watu wasio na dalili. Kisha vipimo vingine vinafanywa kuthibitisha utambuzi.Ni watu wangapi wanapata saratani?Nchini Uingereza, mtu mmoja kati ya wawili hupata aina fulani ya saratani katika maisha yao.Kuna zaidi ya aina 200 tofauti za saratani - zinazojulikana zaidi nchini Uingereza ni matiti, mapafu, kibofu na utumbo, kulingana na tovuti ya NHS UK.Kila saratani hugunduliwa na kutibiwa kwa njia maalum.Kuna njia nyingi tofauti za kutibu au kudhibiti saratani. Inategemea sana aina ya saratani na mahali ilipo.Baadhi ya saratani zinaweza kuondolewa kwa upasuaji, tiba ya kemikali yaani chemotherapy ambayo inaweza kutolewa kwa mgonjwa kupitia mshipa au pia mgonjwa anaweza kumeza tembe za kuua seli za saratani.Tiba ya mionzi yaani radiotherapy ni chaguo jingine ambalo wakati mwingine hutolewa. Inatumia miale ya juu ya nishati kushambulia saratani.Hata hivyo, sio matibabu yote yanaweza kuponya.Hatua ni njia ambayo madaktari huelezea ukubwa wa saratani na jinsi imeenea, ambayo inaweza kusaidia katika kuamua matibabu bora zaidi.Hii inaweza kutumia namba yaani nambari 11, 2, 3 au 4, ambapo moja inahusu saratani ndogo ambayo haijaenea, ikilinganishwa na nne, ambayo ina maana kwamba ni ya juu na imeenea kote mwilini.Asilimia ya mtu kupona saratani imeongezeka sana katika miaka 50 iliyopita, lakini kiwango cha kuimarika kimepungua katika miaka ya hivi karibuni.Kulingana na Utafiti wa Saratani UK, nusu ya watu wanaopatikana na saratani huishi na ugonjwa huo kwa miaka 10 au zaidi.Uponaji wa saratani kawaida huwa juu kwa watu wanaogunduliwa wakiwa chini ya miaka 40.Hata hivyo, asilimia ya kupona saratani ya matiti, matumbo na kibofu ni ya juu zaidi katika umri wa kati.Inaweza kuwa ya kutisha, lakini unapaswa kuona daktari na kuzungumza juu ya wasiwasi wako.Dalili unazozipata inaweza isiwe saratani, lakini ni muhimu kufanyiwa uchunguzi.Kugundua saratani mapema kunaweza kurahisisha matibabu.Imefasiriwa na Asha Juma  <topic>: AFYA 