<classify> MASUALA mbalimbali, yakiwemo tisa yaliyokuwa yamewekwa pembeni, katika mradi wa kusafi risha mafuta ghafi kutoka Hoima nchini Uganda mpaka Tanga nchini Tanzania, yatafi kiwa makubaliano baina ya pande hizo katika kikao, kitakachofanyika mwishoni mwa mwezi huu.Aidha, mkataba wa utekelezaji wa mradi, unatarajiwa kukamilika Juni mwaka huu, baina ya nchi hizo mbili na mwekezaji, ikiwa ni hatua nzuri za utekelezaji wa mradi huo.Baadhi ya masuala hayo tisa ni uanzishwaji, usajili wa kampuni na ugawanaji wa mapato ya kampuni kati ya nchi hizo mbili, ulinzi na usalama, masuala mbalimbali baada ya mradi kukamilika pamoja na ushirikishwaji wa wananchi katika utekelezaji wa mradi.Akizungumzia maandalizi ya kikao cha wataalamu na mawaziri kutoka sekta mbalimbali nchini kuelekea Uganda, kwa kikao cha kwanza cha majadiliano mwaka huu ili kukamilisha makubaliano ya pamoja baina ya Tanzania na Uganda yanayofanywa na wataalamu, Mratibu wa mradi huo kitaifa kutoka wizara ya Nishati, Salum Mnuna alisema kikao hicho kilichokuwa kifanyike Januari 17 mwaka huu, sasa kitafanyika kwa siku tano kuanzia Januari 21 mwaka huu nchini Uganda, kitakachotumika kukamilisha makubaliano.Alisema katika majadiliano hayo, watajadili masuala hayo tisa na mengineyo yanayohusisha nchi hizo mbili kukubaliana jinsi ya uendeshaji, utekelezaji na kusimamia, kwani sheria zinatofautiana kati ya nchi mbili, kwani katika makubaliano na mwekezaji, mradi ni mmoja ;na siyo nchi mbili.Alisema katika majadiliano hayo, inahitajika nguvu na fikra ili kwenda vizuri kwani utakuwa wa miaka 25, hivyo katika vipengele vinavyotaka kuweka sawa kwa nchi, kisha kukubaliana na mwekezaji. Mnuna aliweka wazi kuwa katika maendeleo ya mradi huo, yanaenda sawa kama walivyopanga huku masuala kadhaa kama mazingira yakiwa yamekamilika.Tumekubaliana majadiliano ya sheria, biashara kati ya serikali mbili na mwekezaji kuhakikisha yanamalizika mwezi Juni mwaka huu alisema.Awali, katika kikao cha mawaziri na wataalamu wa sekta zinazosimamia mradi kilichofanyika, Desemba mwaka jana, Waziri wa Nishati, Medard Kalemani alisema kikao cha mwezi huu, kitakamilisha majadiliano ya pande mbili yaliyosalia.Katika kikao hicho kilichofanyika jijini Dar es Salaam, alisema hatua zilizofikiwa katika utekelezaji wa mradi kwa upande wa Tanzania, tayari wamekamilisha utafiti wa kijiolojia na kijiofizikia na sasa wanaendelea na uchimbaji wa mashimo, ambamo bomba hilo la mafuta litalazwa.Aidha, alisema uchimbaji mashimo umeshafanyika katika mikoa ya Tanga na Manyara na sasa inaendelea katika wilaya ya Kondoa mkowa Dodoma.Alieleza kwamba tathmini zote za mazingira zimekamilika, taratibu za masuala ya fidia na ustawi wa jamii ambapo mradi utapita zimekamilika na hatua inayofuata sasa baada ya majadiliano kukamilika ni ujenzi.Alisema ziko jamii za watanzania ambazo zinalengwa zinufaike na mradi husika na kwamba yako mapato yatokanayo na mradi, ambayo yanapaswa yaingie kwenye Pato la Taifa, hivyo ni lazima majadiliano yazingatie taratibu zote ili mradi uwe wa manufaa.Waziri wa Nishati na Maendeleo ya Madini Uganda, Irene Muloni, alisema wamekubaliana kuwa kila nchi ihakikishe katika kikao hicho, wanafikia makubaliano. Mradi wa kihistoria Novemba mwaka 2017 Rais Dk John Magufuli na Rais Yoweri Museveni wa Uganda, walifanya kitendo cha kihistoria, kwa kuweka jiwe la msingi la ujenzi wa bomba la mafuta ghafi kutoka Hoima nchini Uganda hadi Tanga, Tanzania.Jiwe hilo limewekwa katika Kata ya Chongoleani, takribani umbali wa kilometa 25 kutoka Tanga mjini, ambako ndiko kunajengwa matenki ya kuhifadhia mafuta hayo katika eneo lenye ukubwa wa ekari 500 pamoja na bandari, itakayotumiwa na meli za kusafirisha mafuta hayo kwenda ughaibuni. Bomba hilo litakuwa na urefu wa kilometa 1,445, karibu mara tatu ya bomba la gesi kutoka Mtwara hadi Dar es Salaam lenye urefu wa kilometa 534.Uwekezaji wake unategemewa kugharimu Dola za Marekani bilioni 3.5 zaidi ya Sh trilioni 7, wakati lile la Mtwara liligharimu dola bilioni 1.2 Sh trilioni 2.5. Litakuwa bomba la kwanza kwa urefu duniani kwa mafuta yanayosafirishwa kwa kupashwa joto.Njiani kutajengwa vituo takribani 10 vya kupashia joto mafuta hayo. Mafuta katika bomba la Tanzania na Zambia Tazama ni ya kawaida, yasiyohitaji kupashwa moto.Aidha, litakuwa na kipenyo cha nchi 24 na hiyo ni kulingana na aina ya mafuta yaliyogunduliwa Uganda, ambayo ni mazito na yenye kawaida ya kunata. Kwa jinsi hiyo, yatakuwa yanasafirishwa kwa njia ya kupashwa moto. Bomba la gesi kutoka Mtwara hadi Dar lina kipenyo cha nchi 36.Katika ardhi ya Tanzania, litapita katika mikoa nane ya Tanzania, wilaya 24 na vijiji 80. Mikoa hiyo ni Kagera, Geita, Shinyanga, Tabora, Singida, Dodoma, Manyara na Tanga.Mafuta yaliyogunduliwa Uganda ni mapipa bilioni 6. Kwa siku, yatakuwa yanasafirishwa mapipa 216,000 kupitia bomba hilo. Uganda inatazamiwa pia kujenga nchini mwake kiwanda cha kusafisha mapipa 60,000 ya mafuta kwa siku.  <topic>: KITAIFA 