<classify> BENKI Kuu ya Tanzania BoT iko katika hatua ya kuandaa Kanuni za Udhibiti na Usimamizi wa Huduma ndogo za fedha kulingana na madaraja tofauti, yaliyoainishwa kwenye Sheria ya Huduma Ndogo za Fedha ya Mwaka 2018.Aidha, mtu au taasisi yoyote inayohitaji kufanya au kuendelea kufanya biashara ya huduma ndogo za fedha, itahitajika kuomba upya leseni ya Benki Kuu ya Tanzania, pamoja na kukidhi matakwa yote kama yatakavyoainishwa katika Kanuni za Udhibiti na Usimamizi wa Huduma ndogo za Fedha, ambazo zitachapishwa kwenye Gazeti la Serikali mara zitakapokuwa zimekamilika.Hayo yamebainishwa katika taarifa iliyotolewa na BoT juzi kuhusu Bunge kupitisha Sheria ya Huduma Ndogo za Fedha ya Mwaka 2018 Novemba 16, mwaka jana ili kutekeleza matakwa ya Sera ya Taifa ya Huduma Ndogo za Fedha ya Mwaka 2017. Kwa mujibu wa taarifa hiyo, BoT inawataka watu na taasisi zote zinazofanya biashara ya huduma ndogo za fedha, isipokuwa vyama vya ushirika vya akiba na mikopo Saccos, kuwasilisha taarifa muhimu kabla ya Januari 31 mwaka huu.Taarifa zinazohitajika kuwasilishwa, kwa mujibu wa BoT, ni cheti cha Uandikishwa, Leseni ya Biashara iliyotolewa na Wakala wa Usajili wa Biashara na Leseni BRELA, eneo au sehemu ya biashara na taarifa za anuani zikiwemo anuani ya eneo ambayo ni mtaa, kijiji, wilaya na mkoa, namba ya simu na barua pepe. Taarifa nyingine zinazohitajika ni orodha ya wamiliki, bodi ya wakurugenzi, mkurugenzi mtendaji na uraia wao.Aina ya huduma ndogo za fedha zitolewazo, taarifa kama mahesabu ya taasisi ama biashara yamekaguliwa au hayajakaguliwa ndani ya kipindi cha mwaka mmoja, maelezo ya mfumo unaotumika kutunza taarifa za fedha, mawasiliano na teknolojia.ya fedha, ikionesha jumla ya mali, jumla ya dhima na jumla ya fedha za wanahisa, ilisema taarifa hiyo.Kwa mujibu wa BoT taarifa hizo zinapaswa kutumwa kwa Mkurugenzi wa Usimamizi wa Taasisi za Fedha wa Benki Kuu ya Tanzania. Ilielezwa kuwa Kifungu cha 12 cha sheria hiyo kimeipa mamlaka Benki Kuu ya Tanzania, kusajili, kusimamia na kudhibiti biashara ya huduma ndogo za fedha Tanzania Bara. Vile vile, sheria imetoa tafsiri juu ya huduma ndogo za fedha kuwa ni biashara inayojumuisha kupokea fedha, kama amana au riba kutokana na amana au mkopo na kuikopesha kwa wanachama au wateja, kupokea amana na kutoa mikopo au huduma ya mikopo kwa wajasiriamali wadogo, kaya au mtu mmoja mmoja.Kutoa huduma za mikopo midogo, akiba ndogo, bima ndogo, huduma ndogo za karadha, pensheni ndogo na mikopo midogo ya nyumba, huduma za kutuma fedha na malipo, ikijumuisha huduma ndogo za fedha kwa njia ya mtandao, kutoa elimu ya fedha na huduma nyingine zinazofanana na hizi kama zitakavyoainishwa kwenye kanuni za Sheria ya Huduma Ndogo za Fedha ya Mwaka 2018. Kifungu cha 16 cha sheria hiyo kimetoa katazo kwa mtu au taasisi yoyote, kufanya biashara ya kutoa huduma ndogo za fedha bila kuwa na leseni iliyotolewa na BoT, aidha, sheria imeweka adhabu itakayotolewa kwa mtu au taasisi yoyote itakayokiuka matakwa ya Kifungu cha 16.Manufaa yake kwa wananchi Kwa mujibu wa Waziri wa Fedha na Mipango, Dk Philip Mpango, lengo kuu la sheria hiyo ni kulinda na kuboresha utoaji wa huduma ndogo za fedha, utoaji leseni kwa watoa huduma ndogo za fedha na kufuta leseni chini BoT. Serikali iliamua kuwasilisha muswada huo kwa haraka, kupitia hati ya dharura kutokana na kutokuwepo kwa sheria mahsusi ya kusimamia sekta ndogo ya fedha vikiwemo vyama vya ushirika vya akiba na mikopo Saccos.Hatua hiyo ilifanya kuibuka kwa changamoto mbalimbali, zikiwemo za taasisi au watu binafsi kutoa mikopo kwa wananchi kwa vigezo na masharti magumu na kusababisha madhara, ikiwemo mali zao kuuzwa holela. Dk Mpango alitaja changamoto nyingine, zilizoifanya serikali kuja na sheria hiyo kuwa ni viwango vikubwa vya riba na tozo, ambazo huanzia asilimia tatu hadi 20 kwa mwezi sawa na asilimia 36 mpaka 240 kwa mwaka. Nyingine ni kukosekana kwa uwazi wa masharti ya mikataba ya mikopo na kuwepo kwa masharti magumu ya kulipa mikopo na utoaji holela wa mikopo, ambao unasababisha limbikizo la madeni kwa wateja.Aliitaja sababu nyingine kuwa ni utaratibu mbovu wa ukusanyaji wa madeni, ambao unasababisha wananchi kupoteza mali zao na kudhalilika na kuwepo kwa watu wasio waaminifu, wanaowakopesha wananchi kwa lengo la kuwaibia kwa kutumia mitandao mbalimbali na majina ya viongozi wa serikali. Alisema sekta ndogo ya fedha, inahusisha utoaji wa huduma za kifedha kwa wananchi wa kipato cha chini ili kuwasaidia katika kuongeza kipato na hivyo kuongeza ukuaji wa uchumi na kupunguza umasikini.Alisema kwa kuzingatia kuwa jukumu la usimamizi na udhibiti wa sekta ya fedha nchini, lipo chini ya Benki Kuu ya Tanzania kwa mujibu wa Sheria ya Benki Kuu ya Tanzania Sura ya 197 na Sheria ya Mabenki na Taasisi za Fedha, Sura ya 342, inapendekeza kuwa sekta ndogo ya fedha iwekwe chini ya BoT.  <topic>: KITAIFA 