<classify> KATIKA sehemu ya pili ya ripoti hii jana, nilieleza namna biashara ya ukahaba inavyofanyika India na mazingira wanayoishi mabinti wa kitanzania wanaojihusisha na biashara hiyo. Endelea na sehemu ya mwisho ya ripoti hii kufahamu hatua zinazochukuliwa:Ripoti ya mwaka 2016 ya Shirika la Kazi Duniani ILO ilibainisha kuwa watoto chini ya 18 zaidi ya milioni moja pamoja na wanawake milioni 3.8 ni waathirika wa ukahaba unaohusishwa na Biashara Haramu ya usafirishaji wa Binadamu.Kwa mujibu wa ripoti hiyo, kati ya watu 10 wanafanyiwa ukatili wa aina hiyo, 07 wanafanya shughuli za ukahaba katika Bara la Asia.Pia, ripoti ya mwaka uliofuata 2017 ya shirika hilo, ilibainisha kuwa watu milioni 24.9 walikuwa wameingia kwenye biashara haramu ya usafirishaji wa binadamu na zaidi ya asilimia 50 walikuwa wanatumikishwa kingono.Vilevile, takwimu za Global Slavery Index za mwaka 2018, zinabainisha kuwa watanzania 336,000 wanatumikishwa kinyume cha haki za binadamu.Takwimu hizo pia zinaonesha kuwa kati ya watu 100 nchini, 60 wako kwenye hatari ya kuathirika kimwili au kiakili kwa kutumikishwa kwenye masuala ya kazi, unyanyasaji wa kijinsia, ndoa za lazima na ukahaba.Hoja hiyo inaungwa mkono na Waziri wa Mambo ya Ndani ya Nchi, Kangi Lugola wakati Wizara yake ilipokuwa inaadhimisha siku ya kimataifa ya kupinga biashara haramu ya usafirishaji wa binadamu iliyofanyika Julai 30, mwaka huu 2019 katika viwanja vya Mnazi Mmoja jijini Dar es Salaam. Katika hotuba yake, Waziri alibainisha kuwa mkoa wa Dar es Salaam unaongoza kwa biashara hiyo miongoni mwa mikoa saba vinara.Aliitaja orodha ya mikoa mingine nyuma ya Dar es Salaam kuwa ni Tanga, Kigoma, Mwanza, Shinyanga, Singida na Dodoma, hususani Wilaya ya Kondoa.Waziri huyo alibainisha kuwa mbali na India, mabinti wa kitanzania wamekuwa wakisafirishwa kwenda kufanyishwa biashara ya ukahaba katika nchi za Thailand, Malasia na Indonesia. Kuna baadhi ya hatua zilizochukuliwa na Serikali ikiwa ni pamoja na kuthibiti utoaji wa hati za kusafiria, kuyafutia leseni makapuni yaliyokuwa yanawatafutia watanzania kazi nchi za nje, kutoa elimu kwa vyombo vya utekelezaji wa sheria na umma kwa ujumla juu ya biashara haramu ya usafirishaji wa binadamu na madhara yake.Katika kukomesha biashara hii hapa nchini Waziri alisema, Tunatarajia kuanza kufanya kampenina ukaguzi nyumba kwa nyumba ili kuwatambua watu ambao ni wahanga wa biashara hiyo. KAULI YA SERIKALI YA INDIAKamishna wa Polisi Kitengo cha Masuala ya Wanawake Jiji la Delhi, Aman Vihar, anakiri jiji hilo kuwa na idadi kubwa ya watu wanaojihusisha na biashara ya ukahaba na baadhi yao ni raia wa kigeni.Anasema Aprili 19, mwaka huu, kitengo chake kilifanya operesheni ya kukamata wanaofanya biashara hiyo na kilibaini kuwa maeneo ya Aurobindo Marg, Green Park, Hauz Khas na Chattar Pur yaliyoko jijini humo yamekithiri kwa biashara hiyo haramu.Kwa kuwa kuna raia wa kigeni wanaojihusisha na biashara ya ngono, sisi tukishirikiana na Ofisi ya Uhamiaji ya Kanda FRRO, atakayekamatwa anafanya biashara hiyo, ataondoshwa India mara moja, Kamishna huyo anasema.Anasema India ina sheria ya mwaka 1956 inayohusu udhibiti wa usafirishaji haramu wa binadamu na kifungu chake cha 3i kinataja adhabu kwa atakayebainika kumiliki danguro au anaruhusa eneo lake kutumika kuendesha biashara za ukahaba kwa uwazi, ni faini na kifungo kisichopungua mwaka mmoja kisichozidi miaka mitatu gerezani.Kwa mujibu wa sheria yetu, biashara ya kuuza miili ukahaba ikifanyika mafichoni sio kosa kisheria nchini India isipokuwa tu inakuwa kosa pale ikifanyika maeneo ya wazi. Ni kusa kushiriki kwenye vitendo vya uwakala wa ukahaba, ukuwadi na biashara ya madanguro,anaeleza Kamishna huyo.UBALOZI WANENABalozi wa Tanzania nchini India, Baraka Luvanda, anasema kwa kipindi kirefu kumekuwa na tatizo la mamia ya mabinti wa kitanzania kuingia nchini humo na kujihusisha na biashara haramu ya ukahaba na wamekuwa wakijisalimisha ubalazoni hapo wanapokumbana na matatizo.Idadi ya wanawake wa kitanzania wanaofanya shughuli hizo hapa India inakadiriwa kuwa zaidi ya 300. Zamani walikuwa wengi zaidi, lakini Serikali ya Tanzania kuanza kuwadhibiti, idadi hiyo imeanza kupungua.Niwashauri wale waliopo nyumbani Tanzania, wasishawashike kuja India au kwenda nchi zingine kwa lengo la kufanya biashara za ukahaba kwa sababu ni haramu na hazina tija. Tanzania kuna shughuli nyingi za kufanya na zikawaingizia kipato, anasema.MASHARTI PASIPOTIMsemaji wa Jeshi la Uhamiaji nchini, Ally Mtanda, pia anakiri kuwa tatizo la mabinti wa kitanzania kusafirishwa kwenda India na nchi zingine za Asia ni kubwa.Anasema baadhi ya mabinti hao wamekuwa wakipitia nchi jirani kwenda katika nchi hizo za Asia baada ya hatua kadhaa kuchukuliwa na Serikali ya Tanzania kukabiliana na biashara hiyo haramu.Jeshi letu la Uhamiaji linatambua matatizo yanayowakumba mabinti wa kitanzania nje ya nchi na tumeshaanza kupambana kwa kudhibiti utoaji wa pasipoti, hasa kwa wanawake wa umri wa kati.Wanawake wa kundi hili wanapokuja kuomba pasipoti tunapowahoji, wamekuwa wanakosa maelezo ya kujitosheleza juu ya wapi wanapokwenda na nini wanachokwenda kukifanya.Hatua hiyo ya kutaka sababu za kueleweka za kwanini mtu anataka kusafiri kwenda nje ya nchi, zimesaidia kupunguza malalamiko na matatizo yaliyokuwa yakiripotiwa kufanywa dhidi ya watanzania katika nchi za India, Falme za Kiarabu na nchi zingine za bara la Asia.Kama anaenda kusoma, basi tutaona uthibitisho huo, kama ni kazi, tunataka kuona mkataba wa kazi wa zaidi ya miezi sita, lakini pia kwa yeyote anayetoka, lazima awe na tiketi ya kwenda na kurudi, anafafanua.UTAFITI, AJIRAMwenyekiti wa Chama cha Wanahabari Wanawake Tanzania Tamwa, Joyce Shebe, anasema biashara ya binadamu ni tatizo duniani kote, akibainisha kuwa ni biashara haramu ya tatu katika biashara zinazowapatia wahalifu wa biashara hiyo faida kubwa sana. Biashara hii inatanguliwa na ile ya utengenezaji na uuzwaji wa silaha na kufuatiwa na uuzwaji wa dawa za kulevya.Sisi wadau, serikali na balozi za Tanzania, tufanye utafiti tuangalie tunatokomeza vipi biashara hii haramu kwani ni udhalilishaji wa wanawake na ni kinyume cha haki za binadamu.Pia, jamii itambue kuwa kwenye biashara hii wanawake wanawafanyia vitendo vya ukatili wanawake wenzao kwa kuwauza maana wasimamizi wakuu wa biashara hii ni wanawake wenyewe, anashauri.Kauli hiyo inaungwa mkono na Mkurugenzi Mtendaji wa Mtandao wa Jinsia Tanzania TGNP, Lilian Liundi, ambaye pia anaona tatizo hilo linachagizwa na kutokuwapo kwa mfumo mzuri wa ajira na elimu katika nchi nyingi za kiafrika.Kutokana na kutokuwa na mfumo huo mzuri wa ajira na elimu, wasichana au vijana wetu wamekuwa wakirubuniwa kirahisi kwenda nje ya nchi kutafuta ajira na mwisho wa siku wanaishia kudhalilishwa, anafafanua.KAULI YA WIZARA YA MAMBO YA NJEMkuu wa Kitengo cha Mawasiliano wa Wizara ya Mambo ya Nje na Ushirikiano wa Afrika Mashariki, Emmanuel Buholela, anasema kuwa kuna idadi kubwa ya raia wa kitanzania wanaohusishwa na biashara hiyo wanapatikana katika miji mikubwa ya ya New Delhi, Bangalore, Mumbai, Hyderabad, Goa na mingineyo.Anasema, Idadi ya watanzania waliopo nchini India wakijihusisha na biashara haramu za ukahaba na usafirishaji wa madawa ya kulevya kwa sasa kwa kipindi cha mwaka 2017 ilikuwa inakadiriwa kufikia 250 hadi 300.Kwa sasa, baada ya jitihada za udhibiti wa uondokaji katika mipaka mingi ya Tanzania, zoezi la ubadilishaji wa pasi za kusafiria za Tanzania na pia jitihada zilizofanywa na Ubalozi kupitia mahojiano katika televisheni za Tanzania na machapisho mbali mbali, idadi ya watanzania hao imepungua, anasema.Kwa ushahidi wa janga hilo, Buholela anasema kuwa katika kipindi cha miaka mitatu kuanzia Januari 2017 hadi Oktoba 2019 jumla ya hati za dharura za kusafiria 103 zilitolewa na Ubalozi kuwasaidia baadhi ya wasichana hao kurejea nyumbani baada ya kubainika kuwa walikuwa wamenyanganywa hati zao za kusafiria na madalali wa biashara hiyo haramu ambao ndio walikuwa wamewapeleka nchini India.Serikali inaendelea kusisitiza na kuwatahadharisha mabinti na vijana wote wenye nia ya kwenda nje ya nchi hususan, nchini India na kwingineko huku wakiwa hawajui wanachokwenda kufanya kuacha mara moja. Msirubunike au kuingia katika mtego wa wahalifu hao kwa kuwa hakuna kazi kama wavyoahidi huko wanapowaambia. India ni nchi ya pili duniani kwa kuwa na idadi kubwa ya watu, takribani bilioni 1.2 baada ya China na mfahamu kwamba India nayo ina changamoto ya kuwa na idadi kubwa ya watu ambao wengi wao hawana ajira au fursa za kumudu ugumu wa maisha...... hivyo Serikali inawataka vijana kutafuta shughuli za kufanya ndani ya nchi na kujitengenezea ajira badala ya kujiingiza katika biashara haramu za ukahaba na usafirishaji wa madawa ya kulevya, anasema Buholela.Aidha anaongeza kwa kusema kuwa Serikali inaendelea kuhimiza udhibiti wa mipaka kwa pamoja ndani ya Jumuiya ya Afrika Mashariki EAC kwa kuwa mpaka mmojawapo unapokuwa na udhibiti duni basi unakuwa uchochoro wa kuondokea kwa raia wote wa jumuiya hiyo.  <topic>: KITAIFA 