<classify> SERIKALI imethibitisha kuwepo kwa ugonjwa wa homa ya dengue katika mikoa ya Dar es Salaam na Tanga; na hadi Aprili 2 mwaka huu, watu 307 wamebainika kuwa na virusi vya ugonjwa huo.Aidha, imetoa tahadhari ya matumizi ya dawa za maumivu za diclopar, diclofenac, Ibuprofen na Brufen kutotumiwa na wagonjwa wa dengue. Akizungumza na waandishi wa habari jijini hapa, Naibu Waziri wa Afya, Maendeleo ya Jamaii, Jinsia, Wazee na Watoto, Dk Faustine Ndugulile alithibitisha kuibuka kwa ugonjwa huo tangu Januari, mwaka huu na kusisitiza kuwa mpaka sasa hakuna kifo kilichotokea kutokana na ugonjwa huo. Dk Ndugulile alisema ugonjwa huo, umeibuka tena tangu Januari na kuwa hadi kufika Aprili 2 mwaka huu wagonjwa 307 kati ya wagonjwa 470 waliopimwa wamekutwa na virusi vya ugonjwa huo.Alisema kati ya wagonjwa 307 waliokutwa na virusi vya homa ya dengue, wagonjwa 252 wamegundulika katika Mkoa wa Dar es Salaam na wagonjwa 55 ni kutoka Tanga. Katika Jiji la Dar es Salaam wagonjwa wamethibitisha katika Hospitali za Mwananyamala, Ilala, Temeke, Vijibweni, Aga Khan, Regency, IST na Ebrahim Haji wakati kwa Mkoa wa Tanga wagonjwa wamethibitisha katika Hospitali za Bombo, Aga Khan, Burhani Street 4 na Safi Medics. Tunapenda kusisitiza kwamba ugonjwa wa homa ya dengue si mpya hapa nchini, kwani umewahi kuripotiwa hapa nchini katika miaka ya 2010, 2013, 2014 na 2018 hasa ikizingatiwa uwepo wa mbu aenezae ugonjwa huo, alisema.Ugonjwa wa dengue na dalili zake Dk Ndugulile alisema ugonjwa wa homa ya dengue, unasababishwa na virusi vinavyoenezwa na mbu aina ya Aedes ambao ni weusi wenye madoamadoa meupe yenye kungaa. Alisema kuwa dalili za ugonjwa huo, huanza kujitokeza kati ya siku ya tatu hadi 14 tangu alipoambukizwa virusi vya homa hiyo na wakati mwingine dalili zake hufanana na malaria.Dalili za ugonjwa huo ni homa ya ghafla, kuumwa na kichwa hususani sehemu za macho, maumivu ya viungo, uchovu, kuvimba tezi, kichefuchefu au kutapika na kupatwa na vipele vidogo vidogo. Dk Ndugulile alisema: Na mara chache mgonjwa anaweza kutokwa damu kwenye fizi na sehemu za uwazi za mwili mfano machoni, mdomoni, masikioni pamoja na sehemu za haja ndogo na kubwa.Aidha, Dk Ndugulile alisema katika kipindi hiki, wananchi wapatapo homa wahakikishe wanakwenda kupata huduma katika vituo vya kutolea huduma za afya ili waweze kupimwa na kupatiwa tiba sahihi. Endapo mgonjwa umekwenda hospitali ukiwa na dalili za malaria na vitendanishi vikaonesha hivyo, waambie madakatari wakupime homa ya dengue, vivyo hivyo kwa watoa huduma wakiona mgonjwa hana malaria wapime vipimo vya ugonjwa huo. Alisema ugonjwa huo hauenezwi kutoka kwa binadamu mmoja kwenda kwa mwingine bila ya kuwepo na kuumwa na mbu mwenye vimelea. Hadi sasa hakuna chanjo ya homa ya dengue nchini wala tiba ya moja kwa moja ya ugonjwa huu.Mgonjwa mwenye homa hutibiwa kutokana na dalili zitakazoambatana na ugonjwa huo kama vile kupungukiwa maji au damu, alisema. Jinsi ya kujikinga na homa ya dengue Dk Ndugulile alisema ugonjwa huo, unaweza kuzuilikwa kwa kuhakikisha mazalia ya mbu yanaangamizwa na pia kuzuia kuumwa na mbu, kufukia madimbwi ya maji na kuondoa vitu vyote vinavyoweza kuweka mazalia ya mbu. Kwa maji taliyotuama kwenye mifuniko ya soda tu inaweza kuzalisha mbu wengi, hivyo ni lazima kuondoa vifuu vya nazi, makopo, magurudumu ya magari yaliyotupwa hovyo, alisema.Dk Ndugulile alisema mbu wa Aedes ana tabia ya kuuma zaidi wakati wa mchana hasa asubuhi jua linapochomoza na jioni linapozama na kuwataka wananchi kuvaa nguo ndefu za kuficha viungo na kutumia neti yenye dawa kwa anayepumzika nyakati za mchana. Alisema hatua ambazo zimechukuliwa hadi sasa ni kupulizia dawa ya kuua mbu katika mazingira katika Jiji la Dar es Salaam, kuendelea kuimarisha mfumo wa ufuatiliaji wa ugonjwa uliopo kwenye vituo maalumu Mkoa wa Dar es Salaam katika Hospitali za Mwananyamala, Ilala na Temeke.Nyingine ni kuimarisha ufuatiliaji wa magonjwa nchi nzima kwa kutumia mfumo uliopo wa ukusanyaji wa taarifa, ambapo wanaendelea kupata taarifa za kila siku juu ya mwenendo wa ugonjwa huo na mengine. Pia, kuimarisha uwezo wa utambuzi wa ugonjwa katika maabara ili kuweza kuthibitisha ugonjwa huo na kuhimiza ufuatiliaji wa homa hiyo kwa mikoa yote nchini. Matumizi ya dawa za maumivu Dk Ndugulile alisema mgonjwa wa homa ya dengue, anatakiwa kutotumia dawa ya diclopar kutokana na aina hiyo ya dawa kuchangia utokaji wa damu.Wakati mwingine mgonjwa wa homa ya dengue anaweza kutoa damu sehemu mbalimbali, sasa dawa ya diclopar ina tabia ya kusababisha utokwaji wa damu nyingi mwilini, hivyo si vizuri kutumia dawa hizo ili kumkinga mgonjwa asitokwe na damu nyingi, alisema.Akifafanua zaidi suala la matumizi ya dawa, Mganga Mkuu wa Serikali, Profesa Muhammed Bakari Kambi alisema si kwa dawa ya diclopar pekee, bali dawa zilizo kwenye kundi la dawa za kuzuia maumivu na uvimbe kama vile diclofenac, Ibubrofen na Brufen. Profesa Kambi alisema kuwa dawa aina ya diclopar na brufen, si salama kwa mgonjwa mwenye dalili au anayeugua ugonjwa wa dengue kutokana na kuwa anaweza kuwa anatoka damu sehemu mbalimbali za mwili, hivyo anapozitumia zinaweza kumsababishia kupoteza damu nyingi.  <topic>: KITAIFA 