<classify> TAASISI ya Tiba ya Mifupa, Upasuaji wa Ubongo na Mishipa ya Fahamu MOI, ina mpango wa kujenga maabara ya kisasa ya upasuaji wa ubongo bila kulazimika kufungua fuvu la kichwa ifi kapo Januri 2020. Kwa hatua hiyo, MOI itaweza kufanya upasuaji wa matatizo ya mishipa ya damu kichwani na kutibu damu iliyoganda kwenye mishipa ya damu miguuni.Uwepo wa maabara hiyo, utaifanya Tanzania kuwa moja ya nchi chache barani Afrika zinazotoa huduma hiyo. Aidha kwa kipindi cha miaka minne, MOI imeweza kuwafanyia upasuaji wa kibingwa wagonjwa 43,200 ikiwemo wa kubadilisha nyonga, kubadilisha magoti, upasuaji wa mfupa wa kiuno, upasuaji wa ubongo na watoto wenye vichwa vikubwa na mgongo wazi.Kadhalika, taasisi hiyo imeweza kutoa huduma mpya sita, ikiwemo upasuaji wa magoti na mabega kwa njia ya matundu kwa wagonjwa 800, huduma ya upasuaji wa kuondoa vivimbe vya mishipa ya damu kwenye ubongo kwa wagonjwa watano.Huduma nyingine ni upasuaji wa kunyoosha vibiongo kwa watoto 12, upasuaji wa uti wa mgongo kwa kupitia tundu dogo wagonjwa 120, uanzishwjai wa wodi maalum ya kulazwa na kufanya upasuaji siku hiyohiyo kwa wagonjwa 355 na upasuaji wa dawa za usingizi pasipo kulala wagonjwa 250. Hayo yalisemwa jana jijini Dar es Salaam na Mkurugenzi Mkuu wa MOI, Dk Respicious Bonoface wakati akizungumzia mafanikio ya miaka minne ya Serikali ya Awamu ua Tano ya Rais John Magufuli.Kuhusu maabara na mashine Alisema tayari Serikali imeshatoa Sh bilioni 7.9 ili kujenga maabara hiyo, itakayokuwa na mashine ya kisasa, itakayotoa huduma bora za afya.Kufikia Januari mwakani tunatarajia kuanza upasuaji huo wa fuvu bila kufungua, na hiyo itafanyika pindi mashine itakapokuwa imefika, alisema Dk Respikicious.Aliongeza kuwa hayo yote yamefanyika kwa kipindi cha miaka minne, ikiwa ni jitihada za serikali kuimarisha sekta ya afya nchini. Kuhusu huduma, alisema maboresho mbalimbali yaliyofanyika, yamesaidia taasisi kuendelea kuboresha huduma za matibabu ya kibingwa ya mifupa, ubongo, uti wa mgongo na mishipa ya fahamu na kuokoa maisha ya watanzania wengi na fedha za serikali, ambazo zingetumika kupeleka wagonjwa nje ya nchi kwa matibabu. Alisema miundombinu hiyo imesaidia kuongeza idadi ya wagonjwa wa upasuaji kutoka 400 hadi 500 kwa mwezi na kufikia wagonjwa 700 hadi 900 kwa mwezi.Hakuna mgonjwa anayelala chini katika taasisi hiyo na kwa miaka hiyo minne, ambapo wagonjwa 900 walibadilishwa nyonga, 870 walibadilishwa magoti, 618 walifanyiwa upasuaji wa mfupa wa kiuno na 880 walifanyiwa upasuaji wa ubongo. Pia upasuaji ulifanyika kwa watoto 2,070 wenye vichwa vikubwa na mgongo wazi.Dk Respicious alisema gharama za matibabu hayo ndani ya nchi, zilikuwa Sh bilioni 16.5. Kama wangepelekwa nje ya nchi kwa matibabu, jumla ya Sh bilioni 54.9 zingetumika, hivyo MOI imeokoa Sh 38.4 ambazo zitatumika kwa shughuli nyingine za maendeleo ya nchi. Kwa kipindi cha miaka minne, huduma mpya zimeiwezesha taasisi kupunguza kwa kiasi kikubwa rufaa za wagonjwa wa nje, ambapo kwa sasa asilimia 95 ya wagonjwa wa ubongo, wanatibiwa katika taasisi hiyo, huku upasuaji wa mifupa ukiwa asilimia 98.Kuhusu kununua vipandikizi, alisema serikali imetoa Sh bilioni 1.5 kwa ajili ya ununuzi wa vipandikizi ili kukabiliana na changamoto na uhaba wa vifaa hivyo na seti za kufanyia upasuaji wa wagonjwa. Hata hivyo, alisema kwa kipindi hicho, taasisi imeweza kutengeneza viungo bandia 2071, tofauti na awali ambapo kwa mwaka mmoja viungo 50 hadi 90 vilikuwa vikitengenezwa katika karakana ya viungo bandia.Kuhusu huduma mtandao Alisema MOI kwa kushirikiana na Wizara ya Afya, Maendeleo ya Jamii, Jinsia, Wazee na Watoto, imejenga chumba maalum ambapo madaktari majibu yatarudishwa kwa daktari aliyeomba ndani ya muda mfupi. Huduma hiyo inatarajiwa kuzinduliwa Desemba mwaka huu, kwa kuwa tayari chumba kipo na kinachosubiriwa ni mashine.Kuhusu mafunzo, alisema katika kipindi cha miaka minne, madaktari bingwa 50 wa mifupa wamehitimu mafunzo, ikilinganishwa na madaktari saba waliohitimu miaka minne iliyotanguliwa. Kadhalika, alisema madaktari bingwa wanne wa upasuaji wa ubongo, wamehitimu katika kipindi cha miaka minne, ikilinganishwa na huko nyuma ambapo kulikuwa hakuna aliyehitimu.MOI imeendelea kuwa hospitali ya kufundishia madaktari kutoka mataifa mbalimbali ya Afrika. Kuhusu ajali Alisema asilimia 40 ya wagonjwa, hutokana na ajali huku asilimia 60 ikiwa ni wagonjwa wenye vivimbe, maambukizi, waliozaliwa vichwa vikubwa na migongo wazi. Asilimia 10 hadi 15 ya upasuaji unatokana na mtindo wa maisha ya binadamu, unaosababisha kupata magonjwa mbalimbali yakilazimu upasuaji.  <topic>: KITAIFA 