<classify> WATU wenye nyaraka zinazotambuliwa kisheria za kumiliki ardhi na makazi nchini wameongezeka kutoka asilimia 50 katika mwaka 2016 hadi asilimia 59 mwaka huu.Utafiti huo uliofanywa nchini na Taasisi ya Global Land Alliance ya Marekani pia ulibaini idadi ya wanawake wanaoweza kumiliki ardhi na makazi imeongezeka fotauti na zamani. Akizungumza wakati wa kuzindua utafiti huo, Naibu Waziri wa Ardhi, Nyumba na Maendeleo ya Makazi, Angelina Mabula alisema mwaka 2016 watu wazima asilimia 34, walitumia ardhi na makazi yao kama dhamana katika kuongeza kipato na kuzalisha mali ya kaya zao nchini.Alisema kuhakikisha watu wazima wanamiliki ardhi na makazi, hadi Septemba mwaka huu, hati 25,463 ziliandaliwa katika halmashauri mbalimbali kati yake hati 17,463 ziliwasilishwa ofisi za Kanda kusajiliwa na 9,739 zimesajiliwa. Alisema changamoto ni takwimu kuonesha hati zimeandaliwa halmashauri na zilizowasilishwa ofisi za Kanda ni chache kutokana na uchache wa vifaa vya kuandalia hati hizo halmashauri.Alisema haki na usalama wa umiliki rasilimali ardhi na makazi pia unagusa wananchi vijijini, ambapo hadi Mei, mwaka huu, vipande vya ardhi 96,257 vilikuwa vimepimwa kwa vijiji 91. Alisema hakimiliki za kimila 20,583 zilikuwa zimeandaliwa na vijiji 20 vimeshaandaa mipango ya makazi kwa kupima viwanja 18,224 ili kuandaa hati ya hakimiliki ya kimila.Alisema mwaka 201819, wizara imejipanga kuandaa hati za hakimiliki za kimila 120,000 na mpango wa matumizi bora ya ardhi vijiji 30. Pia katika kipindi hicho, wizara inajiandaa kuandaa mpango wa kina katika vijiji na kupima viwanja 20,000 kuwezesha wananchi wa kawaida kuwa na uhakika na salama ya miliki ili kuepusha migogoro ya ardhi isiyo na tija.Akizungumzia matokeo ya utafiti, Mkurugenzi wa O fisi ya Takwimu ya Taifa NBS, DK Albina Chuwa alisema asilimia 59 ya wananchi waliohojiwa wana imani kuhusu haki yao ya msingi ya kumiliki ardhi na kupata kipato chao kutokana na umiliki huo kupunguza umaskini. Alisema wanawake nchini ambao ni asilimia 51 wengi wanaweza kumiliki rasilimali ardhi na makazi kwa ajili ya kujikomboa kiuchumi.Dk Chuwa alisema matokeo ya utafiti huo yanatoa mwelekeo mzima wa kufahamu kwa kina mtazamo wa wananchi hususani wanyonge wenye kipato cha chini kuhusu maoni na matarajio kuwa wanayohaki ya kumiliki ardhi na makazi na kuitumia kujikwamua kiuchumi. Alisema viashiria kuhusu rasilimali ardhi, nyumba na makazi nchini vilitumika sambamba na Mpango wa Taifa wa Maendeleo wa Miaka Mitano wa kati ya mwaka 201617 na 2020 21.Alisema utafiti huo ulifanyika Tanzania Bara na Zanzibar na sampuli ilichaguliwa kwa utaalamu mkubwa kupata watu wazima miaka 18 na zaidi. Alisema mipango ya maendeleo ya nchi yoyote ile duniani inategemea takwimu bora kueleza wapi pa kuwekeza na pia zinalenga eneo gani. Alisema Tanzania imepata sifa ya kuwakilisha bara la Afrika kwa utafiti ulioratibiwa na Taasisi ya G lobal L and Alliance. India iliwakilisha bara la Asia na Colombia la Marekani ya Kusini.  <topic>: KITAIFA 