<classify> Walikuwa wakisafirishwa kwenda kwa walaji Wataalamu wa afya waelezea madhara ya sumu LUHAGA MPINA na Gurian Adolf -Nkasi HALMASHAURI ya Wilaya ya Nkasi mkoani Rukwa, kwakushirikiana na Mamlaka ya Chakula na Dawa Tanzania TFDA, imeteketeza tanimbili za samaki waliohifadhiwa kwa kutumia sumu ya kuoshea mifugo aina ya DIPili wasiharibike wakati wanawasafirisha kuwafikisha sokoni. Sumu hiyo hutumika kwa kuulia kupe kwenye mifugo hukuikitajwa ni hatari kwa afya za walaji. Akizungumza na waandishi wa habari jana wakati wa uteketezajisamaki hao, Mkurugenzi wa Halmashauri ya Wilaya ya Nkasi, Missana Kwangula,alisema kuwa walipata taarifa kutoka kwa raia wema juu ya mfanyabiashara waKijiji cha Kalungu, mwambao mwa Ziwa Tanganyika kuhifadhi samaki kwa kutumiasumu ili wasiweze kuharibika haraka. Alisema kuwa baada ya kupata taarifa hizo, wakishirikianana TFDA, walikwenda kufanya ukaguzi wa samaki hao na kubaini kuwa wamehifadhiwakwa kutumia sumu aina ya DIP ya kuulia kupe kwenye mifugo. Kwangula alisema walimkamata mtuhumiwa huyo ambaye ni DernestBatupu, na alipohojiwa alikiri kuwahifadhi samaki hao kwa kutumia sumu hiyo iliwasiweze kuharibika haraka kwa sababu anawasafirisha mbali nchini Burundi kwabiashara. Alisema kuwa mfanyabiashara huyo alikubali kulipa faini yashilingi milioni moja na samaki hao kuteketezwa na anatarajiwa kufikishwamahakamani wakati wowote. Kwangula alisema kuwa kwa mujibu wa Sheria ya TFDA namba 30kifungu kidogo cha kwanza A, B na C ya mwaka 2003 inamtia hatianimfanyabiashara huyo kwa kutenda kosa hilo na ni lazima afikishwe mahakamani kwamujibu wa sheria. Mganga Mkuu wa Wilaya ya Nkasi, Hashimu Mvogogo, alisema kuwa samaki wanaohifadhiwa kwa sumukama hao wana hatari kubwa kwa afya ya binadamu kwani watumiaji wa samaki haowanaweza kupata maradhi kama saratani na kuwa wao kama idara ya afya wanaiombajamii kuendelea kutoa taarifa juu ya wafanyabiashara wenye tabia kama hizo ilikukomesha vitendo hivyo. Ofisa mazingira wa wilaya hiyo, Mayuma Zilantuzu, alitoawito kwa jamii kuwa makini juu ya matumizi ya samaki wakavu na kutoa taarifa zaharaka pale wanapohisi kuwa samaki wanaotumia huenda wana sumu ili hatuazichukuliwe mara moja. UDHIBITIWA SAMAKI WENYE SUMU Machi 12, mwaka huu Serikali ilitekekeza katika dampo laPugu, Dar es Salaam shehena ya samaki waliotoka China wakiwa kwenye kontenalenye urefu wa futi 40 lililoingizwa nchini kwa njia zinazodaiwa za panya. Akizungumza baada ya kuteketezwa kwa samaki hao, Waziri waMifugo na Uvuvi, Luhaga Mpina, alisema baada ya kufanyiwa vipimo, waligundulikakuwa na kiwango kikubwa cha zebaki. Wao wamiliki walipita kwa njia za panya hadi kufika hapanchini na baadaye kulitelekeza kontena na kufikia hatua ya kupigwa mnada,ilitubidi kufanya vipimo vya ubora tukabaini kiwango cha zebaki kilikuwa PPB690 wakati kiwango kinachoruhusiwa ni chini ya PPB 500. Sumu nyingine tulizokuta ni DDT 2,4 ambayo kiwango chakekipo 19.4 wakati kinachotakiwa ni chini ya 10, na Methoxychlor imekutwa kiwangocha 19.8 ilhali kiwango kinachotakiwa ni chini ya 10, alisema. Mpina alisema madhara ya sumu hizo yanaonekana baada yamuda mrefu kupita na baadhi ya magonjwa ni saratani, matatizo katika mfumo wauzazi, kuzaliwa kwa watoto wenye upungufu wa akili na kusababisha vifo. Alisema kuwa mbali na madhara hayo ya kiafya, samaki haowanasababisha ushindani usio sawa sokoni na kwenda kupora ajira za Watanzania. Mpina alisema Sheria ya Uvuvi ya Mwaka 2003 na kanuni zake,zinazuia mtu yeyote kuingiza bidhaa nchini bila kufuata taratibu zilizowekwahasa mazao ya uvuvi. Alisema umuhimu wa kusimamia na kufuata sheria ni kulindahaki za walaji na afya zao, rasilimali za uvuvi za nchini zinakuwa endelevu kwakuvuliwa kwa njia zilizo salama, kulinda ajira za Watanzania na kulindabiashara ya uwekezaji nchini.  <topic>: AFYA 