<classify> MAFANIKIO ya Operesheni Sangara iliyoendeshwa na Idara ya Ulinzi wa Rasilimali za Uvuvi Kanda ya Ziwa Victoria ni dalili njema za kudhibiti uvuvi haramu katika ziwa hilo. Hili ni jambo jema kwani uvuvi ni vyanzo vya mapato ya nchi vinavyochangia ustawi wa jamii na ukuaji wa uchumi.Operesheni hiyo imeendeshwa kwa siku 44 Oktoba 18 - Desemba 1, 2018 na kufanikisha ukamataji wa watuhumiwa 1,143 wa uvuvi haramu. Kati ya hao waliokamatwa, wamo Watanzania 1,126, Waganda 12 na Wakenya watatu, anasema Ofisa Mfawidhi wa Ulinzi wa Rasilimali za Uvuvi Kanda ya Ziwa Victoria, Didas Mtambalike katika mazungumzo na gazeti hili jijini hapa. Hata hivyo anaongeza kuwa, Watanzania hao walikiri kujihusisha na uvuvi haramu, hivyo kila mmoja akatozwa na Serikali Sh 200,000 kupitia idara hiyo.Kwa upande wao, Waganda na Wakenya hao walifikishwa mahakamani na kutiwa hatiani na kulipa faini ya Sh 200,000 kila mmoja badala ya kufungwa miezi sita gerezani. Mtambalike anasema operesheni hiyo pia ilifanikisha ukamataji wa makokoro 591 ya sangara na 439 ya dagaa. Anataja zana nyingine za uvuvi haramu zilizokamatwa kuwa ni nyavu 61,121 za makila zenye macho madogo na zilizounganishwa, 6,023 za timba na 38 za kumbakumba.Kwa mujibu wa Sheria ya Uvuvi Na. 22 ya Mwaka 2003, nyavu zinazoruhusiwa kuvua sangara na sato ni za machila ya inchi 6 na kwa upande wa dagaa ni za machila ya milimita 8. Anasema: Pia tulikamata kamba za kuvuta makokoro zenye urefu wa mita 142,082 na ndoano 174,274 zenye ukubwa wa zaidi ya size 11. Ukamataji mwingine ulihusisha mitumbwi 642, injini 462, taa 242 za sola na pikipiki 53 zilizokutwa zimebeba samaki wachanga na wazazi ambao kisheria hairuhusiwi kuwavua.Sheria ya Uvuvi inaelekeza kuwa, samaki wanaostahili kuvuliwa ni sangara wenye urefu wa sentimita 50 hadi 85, sato sentimita 25 na dagaa sentimita 8. Aidha, samaki wachanga wenye uzito wa kilo 18,422 na wazazi kilo 2,490 walikamatwa sambamba na mabondo kilo 288 yenye thamani ya Sh milioni 66.24.Samaki waliokamatwa tuliwagawa bure katika taasisi za umma zikiwamo shule, magereza na vituo vya kulelea yatima katika mikoa ya Mwanza, Geita, Kagera na Simiyu, anasema Mtambalike. Zana za uvuvi zilizokamatwa zikiwamo nyavu, mitumbwi na ndoano ziliteketezwa kwa moto, huku pikipiki zikirejeshwa kwa wamiliki husika baada ya kulipa faini. Kwa mujibu wa Taasisi ya Utafiti wa Uvuvi Tanzania Tafiri Kituo cha Mwanza, sababu kuu ya kupungua kwa samaki aina ya sangara na sato katika Ziwa Victoria hali iliyotishia kupunguza mapato kwa jamii na taifa, ni uvuvi haramu.Takwimu za Tafiri zinaonesha kuwa, sangara waliovuliwa katika ziwa hilo walipungua kutoka tani 125,078 mwaka 2014 hadi tani 101,571 mwaka 2015. Kadhalika, sato waliovuliwa ziwani humo katika kipindi hicho walipungua kutoka tani 9,709 hadi tani 3,888. Ripoti ya Mdhibiti na Makaguzi Mkuu wa Hesabu za Serikali CAG ya Mwaka 20112012 inaonesha kuwa matukio ya matumizi ya zana haramu za uvuvi katika Ziwa Victoria yaliongezeka kutoka 6,415 mwaka 2010 hadi 146,657 mwaka 2012.Kutokana na hali hiyo, CAG alitahadharisha kuwa, sangara na sato watakuwa wametoweka katika ziwa hilo baada ya miaka 15 hadi 20 ikiwa mamlaka husika zitachelewa kuchukua hatua madhubuti kudhibiti uvuvi haramu. Mwenyekiti Mtendaji wa Shirika la Muungano wa Wavuvi Fuo Mkoa wa Mwanza, Juvenal Matagili, anazishauri nchi za Jumuiya ya Afrika Mashariki EAC zinazounganishwa na Ziwa Victoria, yaani Tanzania, Uganda na Kenya kuangalia uwezekano wa kununua ndege ndogo au helikopta kwa ajili ya kufanya doria dhidi ya uvuvi haramu ziwani badala ya kuendelea kutumia boti. Kutokana na kasi yake, matumizi ya ndege ndogo yatasaidia kudhibiti uvuvi haramu tofauti na boti ambazo haziwezi kwenda hadi katikati ya ziwa, anasisitiza Matagili.Uvuvi haramu unaathiri ukuaji wa uchumi, ajira na upatikanaji wa mafuta yenye kiambata aina ya Omega 3 yanayotokana na ulaji wa samaki. Kwa mujibu wa Mtaalamu wa Afya na Lishe nchini, Sweetbert Shayo, mafuta hayo humwongezea binadamu uwezo wa kufikiri, kutunza kumbukumbu na muda wa kuishi. Ulaji wa samaki, kwa mujibu wa Utafiti wa Kiuchumi wa Taifa wa Mwaka 2009, ni wastani wa kilo nane kwa kila mtu kwa mwaka na kwamba samaki huchangia asilimia 30 ya protini kwenye mwili wa binadamu. Takwimu za kitaalamu zinaonesha kuwa, watu 103,125 wakiwamo 45,616 kutoka mkoani Mwanza wanajishughulisha na uvuvi katika Ziwa Victoria upande wa Tanzania.Ziwa Victoria lenye ukubwa wa kilomita za mraba 68,800 ni la kwanza kwa ukubwa barani Afrika na la pili kwa ukubwa duniani baada ya Ziwa Superior lililopo Kaskazini mwa nchi ya Marekani. Ziwa Victoria lipo futi 3,726 kutoka usawa wa bahari. Maji yake yanamiminika kwenye Mto Nile na kuelekea katika Bahari ya Mediterania kwa umbali wa maili 4,000. Mgawanyo wa kimataifa umeihalalisha Tanzania kumiliki asilimia 51 ya ukubwa wa Ziwa Victoria, Uganda asilimia 43 na Kenya asilimia sita. Ziwa hilo linabeba rasilimali za samaki na maji baridi.Ziwa hilo ni miongoni mwa vyanzo vikuu vya maendeleo ya kiuchumi na kijamii kwa takriban nchi zote zinazounda EAC, yaani Tanzania, Kenya, Uganda, Rwanda, Burundi na Sudan Kusini. Ofisa Mfawidhi wa Ulinzi wa Rasilimali za Uvuvi Kanda ya Ziwa Victoria, Mtambalike anasisitiza kuwa, ofisi yake imejipanga kuhakikisha uvuvi haramu unadhibitiwa katika eneo lake la uongozi kwa kiwango cha kuridhisha ili kulinda rasilimali na uchumi wa nchi.  <topic>: KITAIFA 